Terwijl afgelopen maandag de wereld rouwde om David Bowie en er eindelijk eten werd gebracht naar de belegerde Syrische stad Madaya, probeerde ik uit te vogelen of Friesland misschien groter was dan ik tot dan toe had gedacht. Aanleiding voor mijn zoektocht was een bezoek van Henrike Olasolo, een Amsterdamse Bask die samen met zijn vrouw Cristina Richarte de uitgeverij Zirimiri Press bestiert en sinds 2009 romans en gedichtenbundels uitgeeft die oorspronkelijk in minderheidstalen zijn geschreven.
Henrike had tijdens onze Indiase maaltijd laten vallen dat Santa Clara, een eiland voor de kust van San Sebastián, kortgeleden door Friezen zou zijn ingenomen en dat die stunt een jaarlijks terugkerende activiteit was geworden. Nu is er niet veel in te nemen aan dit eiland dat zo'n 400 meter lang is en naast een vuurtoren vooral uit veel rotsen bestaat, maar toch werd ik nieuwsgierig.
De imperialisten hadden volgens Henrike het eiland omgedoopt tot Zuid-Friesland. Die clue hielp. Op youtube vond ik onder de titel 'Baskooge – South Frisia' meer informatie. Een Star Wars achtige openingstekst schoof over een zwart scherm terwijl er een tekst werd gezongen in een taal die ik in eerste instantie niet verstond. Totdat ik het woord 'heimat' ontwaarde. Santa Clara bleek ingenomen door een delegatie van ons Oost-Friese broedervolk, dat eigenlijk nauwer verwant is aan de Groningers, zeker nadat zij rond de zeventiende eeuw het Fries inruilde voor het Nedersakisch. Ik werd steeds minder enthousiast over dit nieuwe stuk Fries grondgebied.
Wie de rest van het filmpje bekijkt ziet de Oost-Friezen aardappelen, kool en worst delen met wat Basken en vervolgens onder vals gezang van een volkslied de vlag hijsen. Frisia non cantat, inderdaad. Die vlag is misschien nog wel het meest beschamende onderdeel van de expeditie. In plaats van de pompeblêden gebruiken de watjes uit Oost-Friesland namelijk hartjes. Het is begrijpelijk dat de Basken dit vredelievend volkje vrolijk lieten begaan en hen zelfs een tijdelijke burgemeester gund
Volgens website baskooge.de vond de laatste inname van Santa Clara eind 2007 plaats. Sindsdien is het eiland verstoken gebleven van het Duitse carnaval. Ik stel voor dat we alsnog een zwaarbewapende delegatie die kant op sturen namens de Culturele Hoofstad 2018, liefst met het zwaard van Grutte Pier, een krat sûkerbôle en een paar vaten beerenburg aan boord, zodat er tenminste één keer in de geschiedenis van Súd-Fryslân "Frysk bloed tsjoch op!" gezongen wordt, de Basken erachter komen hoe bloed door aderen kan kolken en koken en dat het geen fucking hartjes zijn die op die vlag thuishoren.
Voor een ding ben ik Henrike overigens wel dankbaar. Onderaan het lemma 'Oost-Friesland' op wikipedia wordt vermeld dat daar in de jaren zeventig Tiroler sexfilms werden gemaakt die de lokale cultuur op de hak namen. Daar wil ik meer over weten!
*
Deze column verscheen eerder in de Leeuwarder Courant: http://www.lc.nl/
Tsead Bruinja 